fa بررسی تاثیر برنامه آموزشی تغذیه محور بر خستگی بیماران همودیالیزی بیمارستان‌های تابعه آجا در سال 1394 تخصصي Special پژوهشي Research <p align="center" dir="RTL" style="margin-right: 14.15pt;"></p> <p dir="RTL"><strong>مقدمه:</strong> عمده<span dir="LTR">‌</span>ترین شکایت در مبتلایان به بیماری کلیه در مراحل انتهایی خستگی است، خستگی اثرات مخربی بر کیفیت زندگی بیماران تحت درمان با همودیالیز دارد.</p> <p dir="RTL"><strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر برنامه آموزشی تغذیه محور بر خستگی بیماران همودیالیزی انجام شد.</p> <p dir="RTL"><strong>مواد و روش</strong><strong><span dir="LTR">‌</span></strong><strong>ها:</strong> این پژوهش یک مطالعه مورد - شاهدی است که در سال 1394 بر روی 44 بیمار همودیالیزی در بیمارستان<span dir="LTR">‌</span>های منتخب ارتش انجام شد. گروه آزمون برنامه مراقبتی تغذیه محور را دریافت کرد و گروه کنترل هیچگونه مراقبتی را دریافت نکردند. اطلاعات با استفاده از پرسشنامه چند بعدی خستگی20- <span dir="LTR">MFI</span> و پرسشنامه مشخصات دموگرافیک جمع<span dir="LTR">‌</span>آوری و با نرم<span dir="LTR">‌</span>افزار <span dir="LTR">SPSS</span> نسخه 21 تجزیه و تحلیل شد.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته</strong><strong><span dir="LTR">‌</span></strong><strong>ها:</strong> در ابعاد خستگی کل، خستگی عمومی، خستگی ذهنی و خستگی در بعد کاهش انگیزه در گروه آزمون نسبت به گروه شاهد تفاوت معنی<span dir="LTR">‌</span>دار مشاهده شد (0/05<span dir="LTR">‌P<</span>) ولی در ابعاد خستگی جسمی و خستگی فیزیکی تفاوت معنی<span dir="LTR">‌</span>داری مشاهده نشد (0/05<span dir="LTR">‌P></span>).</p> <p dir="RTL"><strong>بحث و نتیجه</strong><strong><span dir="LTR">‌</span></strong><strong>گیری:</strong> پژوهش حاضر نشان داد که آموزش تغذیه محور در گروه آزمون باعث کاهش میزان خستگی در مقایسه با گروه کنترل شد. با توجه به نتایج حاصل پیشنهاد می<span dir="LTR">‌</span>شود که از برنامه تغذیه محور به عنوان یک روش درمانی ساده و ارزان و غیرتهاجمی در درمان خستگی بیماران همودیالیزی استفاده نمود.</p> <div><p dir="RTL"></p></div> <p dir="RTL"></p><p dir="RTL"></p><p dir="RTL"></p><p dir="RTL"></p> <p align="center" dir="LTR"></p> <p dir="LTR" style="text-align: justify;"><strong>Introduction: </strong>The most common complaint in patients with End Stage Renal Disease (ESRD) is fatigue. Fatigue has devastating effects on the quality of life of patients undergoing hemodialysis.</p> <p dir="LTR" style="text-align: justify;"><strong>Objective: </strong>This study aimed to investigate the effect of nutrition-based education on fatigue of patients on hemodialysis.</p> <p dir="LTR" style="text-align: justify;"><strong>Materials and Methods: </strong>This case-control study was conducted on 44 patients at selected AJA hospitals. The experimental group received based nutrition program and the control group did not receive care. Multidimensional Fatigue Inventory (MFI-20) and a demographic collection tool were used and the obtained data were analyzed with the SPSS 21 software.</p> <p dir="LTR" style="text-align: justify;"><strong>Results: </strong>The samples were 3.52% males and 4.86% were married, and the highest percentage of people was in the age range of 71 to 80 years (8.31%). In terms of total fatigue, general fatigue, mental fatigue and reduced motivation fatigue, values were significantly different in the intervention group compared to the control group (P value <0/05), yet physical fatigue did not show a significant difference.</p> <p dir="LTR" style="text-align: justify;"><strong>Discussion and Conclusion: </strong>The results suggested that nutrition-based programs could be useful as simple, inexpensive and non-invasive therapy modalities for the treatment of fatigue in patients undergoing hemodialysis.</p> <p dir="LTR"></p><p dir="LTR"></p><p dir="LTR"></p><p align="left" dir="LTR" style="margin-left: 9.9pt;"></p><p align="left" dir="LTR" style="margin-left: 9.9pt;"></p><p align="left" dir="LTR" style="margin-left: 9.9pt;"></p><p dir="LTR" style="margin-left: 9.9pt;"></p> برنامه آموزشی تغذیه محور, خستگی , همودیالیز. Fatigue, Hemodialysis, Nutrition Based Education Program. 80 89 http://mcs.ajaums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-111-2&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Tavakoli محمد توکلی tavakoli67h@gmail.com 100319475328460012669 100319475328460012669 No MSc Student of Critical Care Nursing, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing. دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری مراقبت‌های ویژه، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده پرستاری. Maryam Roshandel مریم روشندل mroshandel@hotmail.co.uk 100319475328460012670 100319475328460012670 Yes MSc in Nursing, Instructor, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing, Community Health Department. AJA کارشناس ارشد پرستاری، مربی، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده پرستاری، گروه بهداشت جامعه . Armin Zareiyan آرمین زارعیان a.zareian@ajaums.ac.ir 100319475328460012671 100319475328460012671 No PhD in Nursing Education, Assistant Professor, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing, Health Department. دکترای تخصصی آموزش پرستاری، استادیار، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده‌ پرستاری، گروه بهداشت. Seyyed Amir Hosein Pishgooei سید امیرحسین پیشگویی pishgooei@ajaums.ac.ir 100319475328460012672 100319475328460012672 No PhD in Nursing, Assistant Professor, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing, Medical-Surgical Department. دکترای تخصصی پرستاری، استادیار، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده‌ پرستاری، گروه داخلی - جراحی. Arasb Dabbagh moghaddam آراسب دباغ مقدم 100319475328460012673 100319475328460012673 No PhD in Food Sciences, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences. دکترای علوم و صنایع غذایی، مربی، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا