fa بررسی تأثیر برنامه مراقبتی مبتنی بر مدل ارتقاء سلامت پندر بر کیفیت زندگی بیماران مبتلا به نارسایی قلبی در یک بیمارستان نظامی تخصصي Special پژوهشي Research <strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">مقدمه:&nbsp;</span></span></span></strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">امروزه نقش بیماری نارسایی قلب در کاهش میزان کیفیت زندگی افراد امری اثبات شده است؛ اما در خصوص تأثیر برنامه مراقبتی مبتنی بر مدل ارتقاء سلامت پندر بر کیفیت زندگی این دسته از بیماران مطالعات کمتر و نتایج متناقضی به چشم می</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">خورد.</span></span></span><br> <strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">هدف:&nbsp;</span></span></span></strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر برنامه مراقبتی مبتنی بر مدل ارتقاء سلامت پندر بر کیفیت زندگی بیماران مبتلا به نارسایی قلب در بیمارستان منتخب آجا بود.</span></span></span><br> <strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">مواد و روش</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 11pt;">‌</span></span></span></span></strong><strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">ها:&nbsp;</span></span></span></strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">در این پژوهش کارآزمایی بالینی، تعداد 48 بیمار مبتلا به نارسایی قلب (درجه دو و سه) مراجعه کننده به درمانگاه</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">های قلب بیمارستان منتخب آجا در سال 1396، به روش مبتنی بر هدف انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمون (24 نفر) و کنترل (24 نفر) قرار گرفتند. به منظور بررسی میزان کیفیت زندگی از پرسشنامه استاندارد&nbsp;</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">SF-36</span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">&nbsp;که روایی و پایایی آن مورد تائید قرار گرفته است، استفاده شد؛ و سپس برنامه مراقبتی مبتنی بر مدل ارتقا سلامت پندر که یکی از الگوهای مؤثر و پیشگوکننده کیفیت زندگی است در گروه آزمون اجرا شد. کیفیت زندگی بیماران در مرحله پیش آزمون و پس آزمون در هر دو گروه مورد ارزیابی قرار گرفت. داده</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">های به دست آمده با استفاده از آزمون</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">های آماری نظیر آزمون تی مستقل، کای اسکوئر، یومن ویتنی و آزمون دقیق فیشر توسط نرم</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">افزار&nbsp;</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">SPSS</span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">&nbsp;نسخه 16 در سطح (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P<</span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">)، تجزیه و تحلیل شد.</span></span></span><br> <strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">یافته</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 11pt;">‌</span></span></span></span></strong><strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">ها:&nbsp;</span></span></span></strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">نتایج حاصل از آزمون آماری تی مستقل نشان داد که دو گروه قبل از اجرای مداخله در تمام ابعاد نمره کیفیت زندگی همسان بودند و تفاوت معنادار آماری نداشتند (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">) اما بعد از اجرای برنامه مراقبتی میانگین نمره افراد در گروه مداخله در ابعاد عملکرد جسمی، ایفای نقش جسمی، سلامت عمومی، نشاط و شادابی، عملکرد اجتماعی و سلامت روان و نمره کل کیفیت زندگی نسبت به گروه کنترل تفاوت معنادار آماری داشت و این نمرات در گروه مداخله افزایش داشت (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P<</span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">) همچنین، میانگین نمرات در دو بعد دردهای جسمی و نقش عاطفی بعد از مداخله در دو گروه تفاوت معنادار نداشتند (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">). علاوه بر این، بر اساس آزمون تی زوجی نمرات ابعاد عملکرد جسمی، ایفای نقش جسمی، سلامت عمومی، نشاط و شادابی، عملکرد اجتماعی و سلامت روان در گروه کنترل بعد از مداخله تفاوت معنادار نداشتند (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">) اما در دو بعد دردهای جسمی، نقش عاطفی نمرات در گروه کنترل بعد مداخله تفاوت معنادار مشاهده شد (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P<</span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">) و همچنین در گروه مداخله نمره قبل و بعد از مداخله در تمام ابعاد به جز ایفای نقش عاطفی تفاوت معنادار آماری وجود داشت (0/05</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span gn="" style="font-family: ">P<</span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">).</span></span></span><br> <strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">بحث و نتیجه</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 11pt;">‌</span></span></span></span></strong><strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 11pt;">گیری:&nbsp;</span></span></span></strong><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">استفاده از الگوهای برنامه مراقبتی مبتنی بر مدل ارتقاء سلامت پندر اثرات قابل توجه و معنی</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">داری بر کیفیت زندگی بیماران مبتلا به نارسایی قلبی دارد. لذا، توصیه می</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">شود به منظور بهبود کیفیت زندگی این گونه بیماران برنامه</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">ریزی</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color: black;"><span style="font-family: calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 12pt;">‌</span></span></span></span><span style="color: black;"><span b="" style="font-family: "><span style="font-size: 12pt;">ها و تدابیر لازم توسط پرستاران، مدیران و سایر مسئولین مراقبتی و تربیتی اعمال شود.</span></span></span> <strong>Introduction: </strong>The role of heart failure in reducing the quality of life is approved. However, with regard to the impact of a healthcare plan based on the Pender health promotion model on quality of life, there are few studies with conflicting results on this group of patients.<br> <strong>Objective: </strong>The current study aimed at investigating the effect of a healthcare program based on Pender Health Promotion Model on quality of life in patients with heart failure in a military hospital.<br> <strong>Materials and Methods: </strong>In the current clinical trial, 48 patients with heart failure (grades 2 and 3) referred to the heart clinic of a military hospital in 2017 were selected by the purposive sampling method and randomly divided into two groups including the case (n=24) and the control (n=24) groups. In order to assess the quality of life, the SF-36 standard questionnaire with confirmed validity and reliability was used. Then, a healthcare program developed based on the Pender health promotion model-based care program was performed in the case group. The quality of life of patients was assessed in both groups in pre-test and post-test. Data were analyzed with SPSS version 21 using statistical tests such as independent t test, paired t test, chi-square, the Mann-Whitney U and the Fisher exact tests. P<0.05 was considered the level of significance.<br> <strong>Results: </strong>The results of independent t test showed no significant difference in the total score of quality of life and its dimensions between the two groups prior to implementation of the healthcare plan (P<0.05). However, after the intervention there was a significant difference between the mean score of the subjects in the case group in terms of the dimensions: physical functioning, physical role functioning, public health, vitality, social role functioning, and mental health, and also between intervention and control groups in the total score of quality of life in favore of the intervention group (P<0.05); however, after the intervention no significant difference was observed between the mean score of the subjects in both groups in terms of the following dimensions: bodily pains and emotional role functioning (P<0.05). Moreover, according to the results of paired t test, there were no significant differences among the subjects of the control group in physical functioning, physical role functioning, public health, vitality, social role functioning, and mental health after the intervention (P<0.05); however, after the intervention there was a significant difference between the mean score of the subjects in the control group in bodily pains and emotional role functioning (P <0.05). In addition, before and after the intervention there was a significant difference between the mean score of the subjects in the intervention group in all dimensions, except emotional role functioning (P<0.05).<br> <strong>Discussion and Conclusion: </strong>Use of a health care program based on the Pender health promotion model significantly affected the quality of life in patients with heart failure. Therefore, it is recommended to take appropriate measures by nurses, administrators, and other health care providers in order to improve the quality of life of such patients.<br> &nbsp; کیفیت زندگی, مدل ارتقاء سلامت پندر, نارسایی قلب. Heart Failure, the Pender Health Promotion Model, Quality of Life. 13 25 http://mcs.ajaums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-192-1&slc_lang=fa&sid=1 Masoud Chehri مسعود چهری biseton67@yahoo.com 100319475328460010160 100319475328460010160 No MSc Student in Critical Care Nursing, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing. دانشجوی کارشناسی ارشد مراقبت‌های ویژه، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده پرستاری. Zahra Farsi زهرا فارسی z.farsi@ajaums.ac.ir; zahrafarsi@gmail.com 100319475328460010161 100319475328460010161 Yes Ph.D., in Nursing Medical-Surgical Education, Associate Professor, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing, Research and Community Health Department. دکترای تخصصی آموزش پرستاری، دانشیار، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده پرستاری، گروه بهداشت، معاونت پژوهش. Armin Zareiyan آرمین زارعیان a.zareian@ajaums.ir 100319475328460010162 100319475328460010162 No Ph.D., in Nursing, Associate Professor, Iran, Tehran, AJA University of Medical Sciences, Faculty of Nursing, Community Health Department. دکترای تخصصی آموزش پرستاری، دانشیار، ایران، تهران، دانشگاه علوم پزشکی آجا، دانشکده‌ پرستاری، گروه بهداشت.